I, II, III Deklinacja w języku rosyjskim| I, II, III Склонение

Rzeczowniki należące do I deklinacji | Имена существительные первого склоненияI, II, III Deklinacja w języku rosyjskim

Nauka rosyjskiego online z Kasią i Kostkiem – zapraszamy!

Do pierwszej deklinacji w języku rosyjskim należą:

1) rzeczowniki rodzaju żeńskiego liczby pojedynczej z końcówką а (-я) w mianowniku np.: страна, мама, земля, армия;
2) rzeczowniki rodzaju męskiego liczby pojedynczej oznaczające osobę z końcówką а (-я) w mianowniku np.: папа, дядя, юноша, Ваня.
3) rzeczowniki rodzaju ogólnego z końcówką а (-я) w mianowniku np.: ябеда, плакса, соня;

Rzeczowniki należące do I deklinacji w przypadkach zależnych liczby pojedynczej mają następujące końcówki:

одушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.одушевленное, ед.ч.одушевленное, ед.ч.
ИменительныйМа́м-аЗемл-я́Юнош-аВа́н-я
РодительныйМа́м-ыЗемл-и́Юнош-иВа́н-и
ДательныйМа́м-еЗемл-е́Юнош-еВа́н-е
ВинительныйМа́м-уЗе́мл-юЮнош-уВа́н-ю
ТворительныйМа́м-ой (-ою)Земл-ёй (-ёю)Юнош-ей (-ею)Ва́н-ей
ПредложныйО ма́м-еО земл-е́Об ю́нош-еО Ва́н-е

W liczbie mnogiej mają następujące końcówki:

одушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.одушевленное, мн.ч.одушевленное, мн.ч.
ИменительныйМа́м-ыЗе́мл-иЮнош-иВа́н-и
РодительныйМа́мЗеме́льЮнош-ейВа́н-ей
ДательныйМа́м-амЗе́мл-ямЮнош-амВа́н-ям
ВинительныйМа́мЗе́мл-иЮнош-ейВа́н-ей
ТворительныйМа́м-амиЗе́мл-ямиЮнош-амиВа́н-ями
ПредложныйО ма́м-ахО зе́мляхОб ю́нош-ахО Ва́н-ях

Rzeczowniki należące do I deklinacji z końcówką ия w mianowniku np.: армия, Мария w dopełniaczu, celowniku oraz miejscowniku mają końcówkęи.

одушевленное, ед.ч.одушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.
ИменительныйМари́-яМа́рь-яАрми-я
РодительныйМари́-иМа́рь-иАрми-и
ДательныйМари́-иМа́рь-иАрми-и
ВинительныйМари́-юМа́рь-юАрми-ю
ТворительныйМари́-ей (-ею)Ма́рь-ейАрми-ей
ПредложныйО Мари́-иО Ма́рь-иОб а́рми-и

Przy odmianie rzeczowników oznaczających imię żeńskie należy uważać na formę ья и ия: МарьяМария, НатальяНаталия.

Należy pamiętać, że w języku rosyjskim rzeczowniki należące do pierwszej deklinacji z końcówką ея w mianowniku liczby pojedynczej np.: аллея, галерея, идея; są odmieniane według typu земля, воля.

неодушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.
ИменительныйАлле́-яЗемл-я́
РодительныйАлле́-иЗемл-и́
ДательныйАлле́-еЗемл-е́
ВинительныйАлле́-юЗе́мл-ю
ТворительныйАлле́ей (-ею)Земл-ёй (-ёю)
ПредложныйОб алле́-еО земл-е́

W liczbie mnogiej mają następujące końcówki:

неодушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.
ИменительныйАлле́-иЗе́мл-и
РодительныйАлле́-ейЗеме́ль
ДательныйАлле́-ямЗе́мл-ям
ВинительныйАлле́-иЗе́мл-и
ТворительныйАлле-ямиЗе́мл-ями
ПредложныйОб алле́-яхО зе́млях

Warto zapamiętać:
w języku rosyjskim forma biernika rzeczownika żywotnego rodzaju żeńskiego jest taka jak dopełniacza, natomiast jeśli rzeczownik rodzaju żeńskiego jest nieżywotny – forma biernika jest taka sama jak mianownika. Dotyczy to tylko liczby mnogiej.

Rzeczowniki rodzaju żeńskiego żywotne i nieżywotne w języku rosyjskim


Rzeczowniki należące do II deklinacji | Имена существительные второго склонения

Do drugiej deklinacji w języku rosyjskim należą:

1) rzeczowniki rodzaju męskiego liczby pojedynczej z końcówką zerową {ø} w mianowniku np.: дом, хоккей, день;
2) rzeczowniki rodzaju męskiego liczby pojedynczej z końcówką -о (-е) w mianowniku np.: домище, сараишко;
3) rzeczowniki rodzaju nijakiego liczby pojedynczej z końcówką -о (-е) w mianowniku np.: окно, море, ущелье;
4) rzeczownik подмастерье.

Rzeczowniki należące do II deklinacji w przypadkach zależnych liczby pojedynczej mają następujące końcówki:

одушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.
ИменительныйКо́нь {ø}Дом {ø}Окн-о́Доми́щ-е
РодительныйКон-я́До́м-аОкн-а́Доми́щ-а
ДательныйКон-ю́До́м-уОкн-у́Доми́щ-у
ВинительныйКон-я́До́м {ø}Окн-о́Доми́щ-е
ТворительныйКон-ёмДо́м-омОкн-о́мДоми́щ-ем
ПредложныйО кон-е́О до́м-еОб окн-е́О доми́щ-е

Rzeczowniki rodzaju męskiego w miejscowniku liczby pojedynczej zazwyczaj mają końcówkę е.

W języku rosyjskim rzeczowniki nieżywotne rodzaju męskiego w miejscowniku (предложный падеж) l.p. mają końcówkę -у (-ю) jeśli rzeczowniki występują w związkach frazeologicznych oznaczających miejsce, stan lub czas np.: на краю гибели; бельмо на глазу; остаться в долгу; вариться в собственном соку; быть на хорошем счету. ALE: работать в поте лица, в солнечном свете; грамматическом строе; в прямом угле, etc.

W liczbie mnogiej rzeczowniki II deklinacji mają następujące końcówki:

одушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.
ИменительныйКо́н-иДом-а́Окн-аДоми́щ-а
РодительныйКон-е́йДом-о́вОко́нДоми́щ
ДательныйКон-я́мДом-а́мОкн-амДоми́щ-ам
ВинительныйКон-е́йДом-а́Окн-аДоми́щ-а
ТворительныйКон-я́миДом-а́миОкн-амиДоми́щ-ами
ПредложныйО кон-я́хО дом-а́хОб окн-ахО доми́щ-ах

Przy odmianie rzeczowników drugiej deklinacji należy uważać na formę ие oraz ье: сияние – сиянье; учение – ученье.

Rzeczowniki należące do II deklinacji liczby pojedynczej z końcówką ий, ие w mianowniku, w miejscowniku zawsze mają końcówkę и.

одушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.
ИменительныйГе́ний {ø}Сцена́рий {ø}Зда́ни-е
РодительныйГе́ни-я́Сцена́ри -яЗда́ни-я
ДательныйГе́ни-ю́Сцена́ри -юЗда́ни-ю
ВинительныйГе́ни-я́Сцена́рий {ø}Зда́ни-е
ТворительныйГе́ни-емСцена́ри -емЗда́ни-ем
ПредложныйО ге́ни-иО сцена́ри-иО зда́ни-и

W liczbie mnogiej rzeczowniki II deklinacji z końcówką ий, ие w mianowniku mają następujące końcówki:

одушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.
ИменительныйГе́нииСцена́ри-иЗда́ни-я
РодительныйГе́ни-евСцена́ри-евЗда́ни-ев
ДательныйГе́ни-ямСцена́ри-ямЗда́ни-ям
ВинительныйГе́ни-евСцена́ри-ииЗда́ни-я
ТворительныйГе́ни-ямиСцена́ри-ямиЗда́ни-ями
ПредложныйО ге́ни-яхО сцена́ри-яхО зда́ни-ях

W języku rosyjskim podczas odmiany rzeczowników należących do drugiej deklinacji z końcówką -ей w mianowniku liczby pojedynczej np.: иней, лицей, лакей, соловей; należy pamiętać, że te rzeczowniki są odmieniane według typu конь, бой etc.

одушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.
ИменительныйСолове́йИней
РодительныйСоловь-я́Ине-я
ДательныйСоловь-ю́Ине-ю
ВинительныйСоловь-я́Иней
ТворительныйСоловь-ёмИне-ем
ПредложныйО соловь-е́Об и́не-е

W liczbie mnogiej mają następujące końcówki:

одушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.
ИменительныйСоловь-и́Лице́-и
РодительныйСоловь-ёвЛице́-ев
ДательныйСоловь-я́мЛице́-ям
ВинительныйСоловь-и́Лице́-и
ТворительныйСоловь-я́миЛице́-ями
ПредложныйО соловь-я́хО лице́-ях

Warto zapamiętać:
w języku rosyjskim forma biernika rzeczownika żywotnego rodzaju męskiego lub nijakiego jest taka jak dopełniacza, natomiast jeśli rzeczownik rodzaju męskiego lub nijakiego jest nieżywotny – forma biernika jest taka sama jak mianownika. Dotyczy to liczby pojedynczej oraz liczby mnogiej.

Rzeczowniki żywotne i nieżywotne w języku rosyjskim


Rzeczowniki należące do III deklinacji | Имена существительные третьего склонения

Do trzeciej deklinacji w języku rosyjskim należą rzeczowniki rodzaju żeńskiego liczby pojedynczej z końcówką zerową {ø} w mianowniku np.: ночь, мать, боль, дочь.

Rzeczowniki należące do III deklinacji, w przypadkach zależnych liczby pojedynczej mają następujące końcówki:

одушевленное, ед.ч.неодушевленное, ед.ч.
ИменительныйМышь {ø}Две́рь {ø}
РодительныйМы́ш-иДве́р-и
ДательныйМы́ш-иДве́р-и
ВинительныйМышь {ø}Дверь {ø}
ТворительныйМы́шь-юДве́рь-ю
Предложный0 мы́ш-и0 две́р-и

Warto zapamiętać:
w rzeczowniku дверь, w przypadku połączenia z przyimkami в oraz на, występuje zmiana akcentu, np.: между комнатами нет две́ри – в двери торчал ключ, на двери висел плакат.

W liczbie mnogiej rzeczowniki należące do III deklinacji mają następujące końcówki:

одушевленное, мн.ч.неодушевленное, мн.ч.
ИменительныйМы́шиДве́р-и {ø}
РодительныйМыш-е́йДвер-е́й
ДательныйМыш-а́мДвер-я́м
ВинительныйМыш-е́йДве́р-и
ТворительныйМыш-а́миДверь-ми́
Предложный0 Мыш-а́х0 двер-я́х

Podczas odmiany przez przypadki rzeczowników мать oraz дочь występują zmiany w temacie:

одушевленное, ед.ч.одушевленное, ед.ч.
ИменительныйМать {ø}Дочь {ø}
РодительныйМа́терДо́чер
ДательныйМа́терДо́чер
ВинительныйМать {ø}Дочь {ø}
ТворительныйМа́терь-юДо́черь-ю
Предложный0 ма́териО до́чер

W liczbie mnogiej rzeczowniki III deklinacji mają następujące końcówki:

одушевленное, мн.ч.одушевленное, мн.ч.
ИменительныйМа́тер-иДо́чер-и
РодительныйМатер-е́йДочер-е́й
ДательныйМатер-я́мДочер-я́м
ВинительныйМатер-е́йДочер-е́й
ТворительныйМатер-я́миДочер-ьми
Предложный0 матер-я́хО дочер-я́х

Warto zapamiętać:
w języku rosyjskim forma biernika rzeczownika żywotnego rodzaju żeńskiego jest taka jak dopełniacza, natomiast jeśli rzeczownik rodzaju żeńskiego jest nieżywotny – forma biernika jest taka sama jak mianownika. Dotyczy to tylko liczby mnogiej.

Rzeczowniki rodzaju żeńskiego żywotne i nieżywotne w języku rosyjskim

1 komentarz do “I, II, III Deklinacja w języku rosyjskim| I, II, III Склонение”

  1. Pingback: Wideo - odmieniamy rzeczowniki rosyjskie | Język rosyjski dla Polaków

Dodaj komentarz

Ta strona wykorzystuje Akismet w celu ograniczenia spamu. Dowiedz się, jak przetwarzane są komentarze.